7. áratugurinn

Í nútímatónlistarprojekti sem ég tek þátt í í skólanum er verið að spila verk frá 7. áratugnum. Það eru 4 básúnur í þessu verki sem er fyrir 4 blásaragrúppur og 3 orgel. Eða var orgelið bara eitt? Smá efi í gangi hér. Tónsviðið hjá básúnunum nær frá pedal G uppá tvístrikað Cís. Ef það er ekki nógu flókið þá þarf að spila þær nótur með flutter. Nokkrir kvarttónar eru í verkinu. Fyrsta æfing í dag sannaði enn og aftur að ég á langt í land í mínu námi. Get nú reyndar spilað mest en ég er ekki nógu góður í tvöfaldri tungu fyrir neðan pedal B. Rytminn er flókinn en ekki um of. Rytminn alltaf legið býsna vel fyrir mér.

Ég hef verið að pæla í því hvað sé á seyði í huga tónskálda sem skila frá sér svona verkum. Ég hef reyndar lúmskt gaman af því að sjá svona verk á tónleikum. Aðallega af því að flytjendurnir eru eitt stórt spurningamerki eða þá að sársaukinn skín í gegn á eftir hverri nótu.

Sú þróun hefur orðið á síðustu öld að tónskáld fjarlægast alltaf meir og meir flytjendurna. Fyrr á tímum var tónskáldið þrautþjálfaður hljóðfæraleikari með tjáningarþörf. Oft virðist að tónskáld í dag séu villtir stærðfræðingar. Nú er pabbi minn tónskáld og er hann hvorugt.

Ég hætti aldrei að furða mig á þeirri miklu breidd sem ríkir á meðal "lærðra" tónskálda í dag. Mismunandi skólar og stefnur eru óteljandi og allt er leyfinlegt. Þegar talað er um klassíska hljóðfæraleikara er ramminn mjög þröngur en um klassísk tónskáld gilda allt önnur viðmið. Það er ljósár á milli Kalevi Aho og Takemitsu í stíl en samt flokkast þeir undir sama hatt, mætti segja. Fyrir þá sem ekki eru inní þessum málum þá mætti líkja því við að fótboltamaður og fimleikastúlka sem sérhæfir sig í æfingum með borða væru undir sama hatti. Bæði eru íþróttir, satt er það. En ansi mikið skilur að.

Þegar tíminn líður þá verður örugglega búið að flokka öll tónskáldin í einhverja flokka en á meðan þurfum við bara að lifa í óvissu um hvað er hvað og taka öllu með opnum hug.

Pabbi minn hefur oft talað um það hvað ég sé lokaður fyrir öllu sem snýr ekki að klassískri tónlist, básúnu eða fótbolta. Það er örugglega alveg satt og ætla ég ekkert að neita því. En til að bæta uppfyrir það þá leitast ég við að vera mjög opinhuga innan þessara geira. Það verður því miður ekki sagt um alla tónlistarnema.

Það kemur mér alltaf jafn mikið á óvart þegar klassískir tónlistarnemar tala um tónlistina sem þeir hlusta á. Það er mjög fáheyrt þegar krakkarnir nefna Mahler, Mozart eða Berio. Það virðist sem langflestir hlusti á popp og rokk, sem er svo sem í lagi. En það væri nú hægt að líkja því við það læknanemi læsi mest Laxness í staðin fyrir námsbækurnar.

Inná iTunes hjá mér er ég með ca. 48 klst af básúnutónlist. Síðan bætast við Mahler og Bruckner sinfóníur. Schubert og einhver Jazz. Með básúnu í aðalhlutverki. Nú gæti einhver sagt að þetta væri mjög einhæft hlustunarefni. Því er ég alls ekki sammála. Klassísk tónlist nær yfir 5 aldir. Ævi manns endist ekki til að vera vel að sér í öllum þeim stílum og stefnum sem til eru. En maður gerir sitt besta.

Nú veit ég ekki hvort lesendur hafi fylgst með þáttum Dr. Phil á Skjá einum. Veit ekki hvort þeir séu sýndir ennþá. Hann tönnlaðist alltaf á því við þá sem vildu hætta að reykja eða grennast eða hvað sem er. Ekkert gerist ef lífstíllinn manns styður það ekki. Maður grennist ekki á því að borða sama ruslfæðið áfram þó maður fari í gymið þrisvar í viku og keyrir báðar leiðir. Á sama hátt þroskast maður hægt sem músíkant ef maður slekkur alltaf á músíkalitetinu þegar maður er ekki með hljóðfærið í höndunum. Auðvitað verður maður að hafa önnur áhugamál en tónlist er lífstíll, ekki áhugamál. Að grennast er lífstíll, ekki áhugamál.

Nú vona ég að allir sem hafa nennt að klára að lesa þetta hugsi um hvað þeir vilja gera og breyti lífstílnum svo að hann styðji það. Það er ekki sniðugt fyrir íþróttamann að drekka sig fullan um hverja helgi, ekki sniðugt fyrir neinn ef útí það er farið.

Nú ætla ég að horfa á Tristan og Isolde eftir Wagner

Lifið heil og gangi ykkur vel.

Ari